Ôn tập: Nấm và bốn nhóm thực vật

Cho ba sinh vật: (1) một cây cao 2 mét, có lá thật, mặt dưới lá có đốm nâu chứa bào tử; (2) một cây có nón, hạt nằm hở trên vảy nón; (3) một sinh vật không có diệp lục, mọc từ rơm mục, có mũ và cuống rõ ràng. Xác định mỗi sinh vật thuộc nhóm nào.

Có lá thật, cao 2 mét, đốm nâu chứa bào tử ở mặt dưới lá — đây là các đặc điểm của dương xỉ.

Có nón, hạt nằm hở trên vảy nón, chưa có quả bao bọc — đây là đặc điểm của hạt trần, ví dụ cây thông.

Không có diệp lục, hấp thụ chất dinh dưỡng từ rơm mục, có mũ và cuống rõ ràng — đây là đặc điểm của nấm mũ, không phải thực vật.

Vậy sinh vật (1) là dương xỉ, sinh vật (2) là hạt trần, sinh vật (3) là nấm — ba nhóm hoàn toàn khác nhau dù cùng mọc lên từ đất hoặc nơi ẩm ướt.

Một khu rừng có đầy đủ các nhóm sinh vật phân giải như nấm, và một khu rừng khác đã mất hết nấm cùng các sinh vật phân giải khác do một đợt xử lý hoá chất sai cách. Sau vài năm, khu rừng nào có nguy cơ xói mòn đất cao hơn khi có mưa lớn, dù cả hai đều còn nguyên cây cối? Giải thích.

Nấm phân giải xác sinh vật chết, trả lại chất mùn và chất khoáng cho đất, giúp đất tơi xốp và giàu dinh dưỡng hơn theo thời gian.

Ở khu rừng mất hết nấm, xác lá rụng và cành khô không được phân giải, chất đống trên mặt đất mà không hoà thành đất tơi xốp bên dưới, khiến đất dần kém liên kết hơn dù cây vẫn còn.

Đất tơi xốp, giàu chất hữu cơ thường giữ nước và liên kết tốt hơn đất nghèo dinh dưỡng; rễ cây bám vào một lớp đất kém chất lượng cũng giữ đất kém hiệu quả hơn.

Vậy khu rừng mất nấm có nguy cơ xói mòn đất cao hơn, dù cây cối vẫn còn nguyên — vì vai trò giữ đất của rễ cây phối hợp chặt chẽ với vai trò cải tạo đất của nấm, thiếu một trong hai đều làm giảm khả năng chống xói mòn của cả khu rừng.