Đây là bản xem thử. Phiên bản đầy đủ trong ứng dụng có bài tập, AI chấm ngay và theo dõi tiến độ học.

Bài học

Đọc hiểu văn bản về một sáng kiến môi trường

Mục tiêu bài học

Sau bài học này, em áp dụng đúng chiến lược đọc hiểu (đọc câu hỏi trước, đọc lướt lấy ý chính, đọc kỹ tìm chi tiết) để trả lời năm dạng câu hỏi phổ biến nhất — ý chính, từ đồng nghĩa, chi tiết, quy chiếu đại từ, và suy luận — trên một bài đọc thực tế về môi trường.

Kiến thức nền cần có

Em đã có đủ vốn từ vựng môi trường, cấu trúc so sánh và câu bị động từ ba chương trước — bài đọc này dùng lại chính những kiến thức đó trong một văn bản dài hơn, gần với đề thi thật.

Câu hỏi khởi động

Trước khi đọc một bài dài, Phong luôn mất thời gian đọc từ đầu đến cuối rồi mới xem câu hỏi, nên thường phải đọc lại hai, ba lần. Nếu đọc câu hỏi TRƯỚC, xác định được mình cần tìm ý chính hay chi tiết cụ thể, em sẽ biết ngay nên đọc lướt (skim) hay đọc kỹ (scan) đoạn nào — tiết kiệm được rất nhiều thời gian làm bài.

Bài đọc: một sáng kiến giảm rác nhựa ở Hội An

Hoi An, a small city on Vietnam's central coast, has become well known for an unusual rule: shops in the old town are no longer allowed to give customers single-use plastic bags for free. The change was introduced by the local council after a survey found that plastic waste was polluting the Thu Bon River faster than any other type of rubbish. Shop owners were given six months to switch to paper bags, cloth bags, or baskets made from water hyacinth, a plant that grows naturally along the riverbanks. At first, many traders complained that the new bags were more expensive than plastic ones. However, a local women's cooperative began weaving and selling water hyacinth baskets at a lower price, and within a year, most shops in the old town had adopted them. Tourists now often buy these baskets as souvenirs, which has created an unexpected source of income for the cooperative. Environmental officers say the amount of plastic collected from the river has fallen by nearly forty per cent since the rule was introduced. The scheme is now being studied by officials from other coastal towns who hope to reduce plastic pollution in a similarly practical way.

Năm dạng câu hỏi đọc hiểu thường gặp

Câu hỏi ý chính (main idea) hỏi về nội dung BAO TRÙM cả bài, thường trả lời được từ câu đầu và câu cuối. Câu hỏi từ đồng nghĩa (vocabulary in context) hỏi nghĩa của một từ dựa vào CÂU chứa nó, không dựa vào nghĩa từ điển đơn thuần. Câu hỏi chi tiết (detail) hỏi một thông tin cụ thể, có thể định vị bằng từ khóa. Câu hỏi quy chiếu (reference) hỏi một đại từ (it, this, they) đang thay thế cho danh từ nào — luôn đọc lùi về CÂU TRƯỚC đó để tìm danh từ được thay thế. Câu hỏi suy luận (inference) hỏi điều bài không nói thẳng nhưng có thể suy ra được từ các dữ kiện đã cho.
Xếp thứ tự câu hỏi theo bài, đọc một lần
Một bài đọc dài như bài về Hội An thường có 4–5 câu hỏi thuộc đủ cả năm dạng trên, không lệch hẳn về một dạng. Khi làm bài, hãy lướt nhanh cả năm câu hỏi trước, xếp chúng theo THỨ TỰ THÔNG TIN xuất hiện trong bài (thường các đề tốt cũng xếp câu hỏi theo đúng thứ tự này), rồi đọc bài một lần duy nhất, dừng lại đúng chỗ để trả lời từng câu.
Sơ đồ bốn bước chiến lược đọc hiểu, áp dụng cho cả năm dạng câu hỏi.1Đọc câu hỏi, gạchtừ khóaBiết trước mình cầndạng thông tin nàotrước khi đọc bài.2Đọc lướt toàn bàiNắm ý chính: bài nóivề ai, việc gì, kếtquả ra sao.3Đọc kỹ đoạn chứatừ khóaĐịnh vị đúng câu/đoạncó bằng chứng chotừng câu hỏi cụ thể.4Loại từng phươngán theo bằngchứngChỉ chọn phương án cóbằng chứng rõ ràngtrong bài, không suydiễn thêm.
Bước ba là bước quyết định tốc độ: biết chính xác đoạn nào cần đọc kỹ giúp em không phải đọc lại cả bài.
Ví dụ
Xác định ý chính của bài đọc
  1. 1

    What is the passage mainly about? Đây là câu hỏi ý chính, cần trả lời dựa trên toàn bộ bài, không chỉ một chi tiết.

  2. 2

    Câu đầu giới thiệu quy định cấm túi ni lông miễn phí ở Hội An, và các đoạn sau đều xoay quanh việc thực hiện quy định này và kết quả của nó — không đoạn nào lạc đề.

  3. 3
    Với các lựa chọn: (a) how a local rule reduced plastic waste in Hoi An; (b) why tourists like visiting Hoi An; (c) a history of the Thu Bon River; (d) a comparison between Hoi An and other coastal towns — loại (b) vì du lịch chỉ được nhắc đến ở một chi tiết nhỏ (khách mua giỏ làm quà), không phải trọng tâm; loại (c) vì bài không kể lịch sử con sông; loại (d) vì các thị trấn khác chỉ được nhắc ở câu cuối, như một hướng mở rộng, không phải nội dung so sánh chính.
  4. 4

    (a) how a local rule reduced plastic waste in Hoi An.

  5. 5

    Câu hỏi ý chính luôn cần đối chiếu với TOÀN BỘ bài, không chỉ một đoạn — loại ngay các phương án chỉ đúng với một chi tiết nhỏ.

Ví dụ
Suy luận từ dữ kiện trong bài (không nói thẳng)
  1. 1

    What can be inferred about the women's cooperative? Đây là câu hỏi suy luận — đáp án không được nói thẳng bằng một câu duy nhất, mà cần ghép hai dữ kiện lại.

  2. 2

    Bài nêu: hợp tác xã bắt đầu dệt và bán giỏ lục bình giá thấp hơn, và sau đó khách du lịch mua giỏi này làm quà lưu niệm, tạo ra 'an unexpected source of income' cho hợp tác xã.

  3. 3
    Với các lựa chọn: (a) it has benefited financially from the new rule; (b) it was created by the local council; (c) it only sells baskets to shop owners; (d) it opposed the plastic bag ban — loại (b) vì bài không nói ai lập ra hợp tác xã; loại (c) vì bài nói khách DU LỊCH cũng mua giỏ, không chỉ chủ cửa hàng; loại (d) vì hợp tác xã là bên HƯỞNG LỢI từ quy định, không có dấu hiệu phản đối.
  4. 4

    (a) it has benefited financially from the new rule.

  5. 5

    Câu hỏi suy luận cần ghép ít nhất hai dữ kiện đã cho trong bài — không phải đoán mò, cũng không phải một câu trích dẫn trực tiếp.

Luyện tập có hướng dẫn

Luyện tập độc lập

Lỗi thường gặp

Bẫy hay gặp nhất của đọc hiểu: chọn một phương án ĐÚNG về mặt kiến thức chung nhưng KHÔNG được bài nói tới — bài đọc chỉ chấp nhận bằng chứng nằm trong chính văn bản đó, không chấp nhận kiến thức nền của em. Bẫy thứ hai: nhầm quy chiếu đại từ, gán it/they cho danh từ gần nhất về mặt vị trí thay vì đúng về mặt nghĩa.

Tóm tắt

Năm dạng câu hỏi đọc hiểu — ý chính, từ đồng nghĩa, chi tiết, quy chiếu, suy luận — đều cần bằng chứng cụ thể trong bài, không dựa vào kiến thức nền hay suy đoán tự do. Luôn đọc câu hỏi trước, đọc lướt lấy ý chính, rồi đọc kỹ đúng đoạn chứa từ khóa.

Bài cuối cùng của khóa học sẽ ôn tập tổng hợp toàn bộ nội dung: từ vựng, so sánh, bị động, và kỹ năng đọc hiểu, theo đúng định dạng một đề kiểm tra thật.