Bài học

So sánh hơn: tính từ ngắn và tính từ dài

Mục tiêu bài học

Sau bài học này, em dựng đúng câu so sánh hơn (comparative) cho cả tính từ ngắn và tính từ dài, xử lý đúng những thay đổi chính tả khi thêm đuôi -er, để so sánh cuộc sống ở nông thôn và thành thị.

Kiến thức nền cần có

Em đã biết các tính từ mô tả một nơi chốn từ những lớp dưới: quiet, noisy, crowded, clean, green, cheap, expensive, modern. Bài này không dạy lại nghĩa của các từ đó, mà dạy cách biến chúng thành dạng so sánh hơn để đặt hai nơi cạnh nhau.

Câu hỏi khởi động

Minh sống ở một làng nhỏ thuộc Bắc Ninh, còn Lan sống ở trung tâm Hà Nội. Minh viết cho Lan: 'My village is quiet. Ha Noi is noisy.' Lan trả lời: 'Ha Noi is noisy than my village.' Câu của Lan thiếu một chữ quan trọng -- chữ gì, và vì sao thiếu nó thì câu sai hoàn toàn?

Hình thức và ý nghĩa

Câu so sánh hơn dùng để đặt hai đối tượng cạnh nhau và chỉ ra bên nào có tính chất nào đó nhiều hơn bên còn lại. Với tính từ một âm tiết (quiet, small, big, clean), em thêm đuôi -er rồi thêm than: quiet → quieter than. Với tính từ từ hai âm tiết trở lên mà không kết thúc bằng -y (expensive, modern, crowded, comfortable), em không thêm -er nữa, mà thêm more phía trước: modern → more modern than. Lan đã quên đúng phần này: cô ấy viết noisy mà không đổi thành noisier, và cũng không thêm more, nên câu chỉ còn hai tính từ đứng cạnh nhau, không tạo thành một phép so sánh hoàn chỉnh.

Ba thay đổi chính tả hay gặp khi thêm -er: tính từ kết thúc bằng một phụ âm đứng sau một nguyên âm ngắn thì nhân đôi phụ âm đó (big → bigger, hot → hotter); tính từ kết thúc bằng e thì chỉ thêm r (large → larger, safe → safer); tính từ có hai âm tiết kết thúc bằng y thì đổi y thành i rồi mới thêm er (noisy → noisier, busy → busier, tiny → tinier). Chú ý: tính từ hai âm tiết kết thúc bằng -y vẫn thuộc nhóm thêm -er, không dùng more -- đây là ngoại lệ của quy tắc 'từ hai âm tiết trở lên thì dùng more'.

Bước hai và bước ba loại trừ nhau: chỉ chọn một trong hai theo số âm tiết của tính từ.

Ví dụ

Dựng câu so sánh hơn từ hai nơi có thật

1
Nam muốn so sánh làng của bạn với thành phố: 'My village is quiet. The city is noisy and crowded.' Viết lại thành hai câu so sánh hơn hoàn chỉnh, một câu dùng quiet, một câu dùng crowded. Bẫy ở đây là quên đổi tính từ sang dạng so sánh, hoặc quên than.
2
Quiet là tính từ một âm tiết, kết thúc bằng t đứng sau một nguyên âm đơn, không rơi vào trường hợp nhân đôi phụ âm, nên chỉ cần thêm -er: quieter. Crowded là tính từ hai âm tiết không kết thúc bằng -y, nên dùng more: more crowded.
3
Với câu đầu, bốn cách viết: (a) My village is quieter than the city; (b) My village is more quiet than the city; (c) My village is quiet than the city; (d) My village is quietter than the city -- loại (b) vì quiet là tính từ ngắn, không dùng more; loại (c) vì thiếu đuôi -er; loại (d) vì nhân đôi t sai quy tắc, quiet không thuộc dạng cần nhân đôi phụ âm cuối.
4
My village is quieter than the city. The city is more crowded than my village.
5
Tính từ một âm tiết luôn thêm -er, tính từ từ hai âm tiết trở lên (trừ tận cùng -y) luôn dùng more -- không bao giờ trộn cả hai cách cho cùng một tính từ. Biến thể: đổi vị trí hai vế, 'The city is more crowded than my village' vẫn giữ nguyên ý nghĩa.

Ví dụ

Nhận diện lỗi chính tả khi thêm -er

1
Trang viết bài luận: 'Life in the countryside is more big and more busy than I expected.' Cô giáo gạch chân hai chữ more big và more busy. Vì sao cả hai đều sai, dù người viết đã cẩn thận dùng more?
2
Big là tính từ một âm tiết, kết thúc bằng phụ âm g đứng ngay sau một nguyên âm ngắn i -- đúng dạng cần nhân đôi phụ âm cuối, nên phải dùng bigger, không dùng more big. Busy là tính từ hai âm tiết kết thúc bằng y, thuộc nhóm ngoại lệ thêm -er (đổi y thành i trước): busier, cũng không dùng more busy.
3
More big → bigger. More busy → busier.
4
Life in the countryside is bigger and busier than I expected.
5
Trước khi viết more + tính từ, luôn tự hỏi: tính từ này có phải một âm tiết, hoặc hai âm tiết kết thúc bằng -y không? Nếu có, more là sai -- phải thêm -er.

Luyện tập có hướng dẫn

Luyện tập độc lập

Lỗi thường gặp

Ba bẫy học sinh hay mắc: dùng cả -er lẫn more cho cùng một tính từ (more bigger); quên nhân đôi phụ âm cuối ở tính từ có dạng phụ âm-nguyên âm ngắn-phụ âm (hoter thay vì hotter); và quên đổi y thành i ở tính từ hai âm tiết kết thúc bằng -y (busyer thay vì busier). Trước khi nộp bài, đọc lại từng tính từ so sánh và tự hỏi: tính từ gốc có mấy âm tiết, kết thúc bằng chữ gì?

Tóm tắt

So sánh hơn dùng -er cho tính từ một âm tiết (và tính từ hai âm tiết kết thúc bằng -y, sau khi đổi y thành i), dùng more cho các tính từ dài hơn. Ba lỗi chính tả cần nhớ: nhân đôi phụ âm cuối, bỏ e trước khi thêm r, đổi y thành i.

Bài tiếp theo, em sẽ học các dạng so sánh hơn bất quy tắc như good, bad, far, và dùng chúng để so sánh một bảng số liệu thật về nông thôn và thành thị.