Đây là bản xem thử. Phiên bản đầy đủ trong ứng dụng có bài tập, AI chấm ngay và theo dõi tiến độ học.

Bài học

Viết hướng dẫn nấu ăn hoặc lời khuyên ăn uống — vận dụng tổng hợp tuyển sinh 10

Mục tiêu

Sau bài học này, em viết đúng một đoạn hướng dẫn nấu ăn hoặc lời khuyên ăn uống ngắn theo cấu trúc chuẩn — mục đích, nguyên liệu/điểm chính, các bước có trình tự, lời khuyên kết — và làm thành thạo bốn dạng bài tuyển sinh 10 kết hợp toàn bộ ngữ pháp của khóa học: biến đổi câu, tìm lỗi sai, điền từ, đọc hiểu.

Kiến thức nền cần có

Toàn bộ năm chương trước — mệnh lệnh, từ nối trình tự, đếm được/không đếm được, some/any, much/many/a lot of — đều được huy động trong bài viết và bộ luyện tập tổng hợp của bài học cuối cùng này.

Câu hỏi khởi động

Quang cần viết một đoạn hướng dẫn ngắn cho một người bạn nước ngoài muốn tự nấu canh chua. Bạn ấy nên bắt đầu từ đâu, để đoạn văn vừa đúng ngữ pháp vừa dễ theo dõi cho một người chưa từng nấu món này bao giờ?

Cấu trúc một đoạn hướng dẫn hoặc lời khuyên

Một đoạn hướng dẫn nấu ăn hoặc lời khuyên ăn uống hiệu quả có bốn phần: (1) Mục đích — một câu mở đầu nêu rõ món ăn hoặc chủ đề lời khuyên; (2) Nguyên liệu/điểm chính — liệt kê ngắn gọn, dùng đúng danh từ đếm được/không đếm được đã học; (3) Các bước có trình tự — câu mệnh lệnh nối bằng first/next/then/after that/finally; (4) Lời khuyên kết — một câu chốt lại lợi ích hoặc lưu ý quan trọng nhất.
Hai kiểu bài viết trong chủ đề này khác nhau ở phần (3). Bài hướng dẫn nấu ăn (procedural) cần các bước đúng thứ tự tuyệt đối — đảo thứ tự là món ăn hỏng. Bài lời khuyên ăn uống (advisory) không có thứ tự bắt buộc — các điểm khuyên (ăn sáng đầy đủ, hạn chế đường, ăn chậm) có thể đứng theo bất kỳ thứ tự nào, miễn mỗi điểm là một câu khuyên rõ ràng, thường dùng should/shouldn't hoặc mệnh lệnh khẳng định/phủ định. Cả hai kiểu vẫn giữ chung cấu trúc bốn phần: mục đích, nội dung chính, các điểm/bước, và lời khuyên kết.
Sơ đồ bốn phần của một đoạn hướng dẫn nấu ăn hoặc lời khuyên ăn uống.1Mục đíchMột câu mở đầu nêumón ăn hoặc chủ đềlời khuyên.2Nguyên liệu /điểm chínhLiệt kê ngắn gọn,đúng đếm được/khôngđếm được.3Các bước có trìnhtựCâu mệnh lệnh nốibằngfirst/next/then/finally.4Lời khuyên kếtMột câu chốt lại lợiích hoặc lưu ý.
Luôn mở đầu bằng mục đích, luôn kết bằng một câu lời khuyên.

Ví dụ mẫu

Ví dụ
Xác định bốn phần trong một đoạn mẫu về canh chua
  1. 1

    Đoạn mẫu: "Canh chua is a sour soup that balances a Vietnamese meal. You will need some fish, a few tomatoes, a bunch of herbs, and a little sugar. First, boil the fish stock. Next, add the tomatoes. Then, season with fish sauce. Finally, serve it hot with rice. Don't forget: a little sugar makes the sour taste more balanced." Bẫy là học sinh thường bỏ qua câu mục đích đầu tiên và viết thẳng vào các bước.

  2. 2

    Câu đầu tiên (Canh chua is a sour soup...) là mục đích. Câu thứ hai (You will need...) là nguyên liệu. Bốn câu First/Next/Then/Finally là các bước có trình tự. Câu cuối (Don't forget...) là lời khuyên kết.

  3. 3

    Kiểm tra lại: mục đích chỉ một câu ngắn, nguyên liệu dùng đúng some/a few/a bunch of/a little theo từng loại danh từ, các bước dùng đúng động từ nguyên mẫu và từ nối, lời khuyên kết là một câu độc lập, không lẫn vào các bước.

  4. 4

    Đoạn văn trên đã đủ và đúng thứ tự bốn phần: mục đích, nguyên liệu, các bước, lời khuyên kết.

  5. 5

    Luôn mở đầu bằng mục đích và luôn kết bằng một câu lời khuyên; thiếu một trong hai phần này, đoạn văn sẽ đọc như một danh sách rời rạc thay vì một hướng dẫn hoàn chỉnh.

Ví dụ
Chuyển lời khuyên thành mệnh lệnh trực tiếp (biến đổi câu)
  1. 1

    You should add a little sugar to balance the sourness. Rewrite beginning with 'Add'. Bẫy là học sinh giữ nguyên should trong câu mới, quên rằng mệnh lệnh không cần modal verb.

  2. 2

    Bắt đầu bằng Add nghĩa là chuyển từ lời khuyên (should) sang mệnh lệnh trực tiếp: bỏ chủ ngữ You và modal should, giữ lại động từ nguyên mẫu add và phần còn lại của câu.

  3. 3

    Giữ nguyên should (Add should...) sai vì mệnh lệnh không có modal verb. Thêm You please vào giữa câu sai vì phá vỡ cấu trúc câu mệnh lệnh chuẩn.

  4. 4

    Add a little sugar to balance the sourness.

  5. 5

    Biến đổi lời khuyên (should) thành mệnh lệnh chỉ cần bỏ chủ ngữ và modal verb, giữ nguyên động từ chính ở dạng nguyên mẫu.

Ví dụ
Tìm phần sai trong một câu kết hợp nhiều cấu trúc (tìm lỗi sai)
  1. 1

    (A) First, wash (B) the vegetables, then (C) don't adding (D) too much salt to the broth.

  2. 2

    Câu kết hợp từ nối trình tự (First, then) với mệnh lệnh phủ định (don't); sau don't luôn cần động từ nguyên mẫu, không phải dạng -ing.

  3. 3

    Don't adding ở (C) phải sửa thành don't add.

  4. 4

    First, wash the vegetables, then don't add too much salt to the broth.

  5. 5

    Khi một câu kết hợp nhiều cấu trúc, kiểm tra riêng từng cấu trúc: từ nối đúng vị trí chưa, động từ sau don't có đúng dạng nguyên mẫu chưa.

Luyện tập tổng hợp — bốn dạng bài tuyển sinh 10

Lỗi thường gặp

Khi viết đoạn hướng dẫn hoặc lời khuyên, học sinh hay bỏ qua câu mở đầu nêu mục đích hoặc quên câu lời khuyên kết. Trong bài thi tuyển sinh 10, cũng hay quên kiểm tra lại danh từ đếm được/không đếm được ngay sau khi vừa biến đổi xong một câu khác.

Một đoạn hướng dẫn hoặc lời khuyên hoàn chỉnh luôn có mục đích mở đầu, nguyên liệu/điểm chính, các bước có trình tự đúng ngữ pháp, và một câu lời khuyên kết — đúng bốn phần, không thiếu phần nào.

Đến đây, em đã hoàn thành toàn bộ ngữ pháp mệnh lệnh, từ nối, đếm được/không đếm được, some/any, much/many của chủ đề ẩm thực, đủ để làm tốt phần này trong đề tuyển sinh 10. Khóa học tiếp theo chuyển sang chủ đề du lịch và cách viết bài thuyết phục.