Phân biệt hiện tại hoàn thành và quá khứ đơn khi kể chuyện sức khỏe
Mục tiêu bài học
Sau bài học này, em chọn đúng giữa hiện tại hoàn thành và quá khứ đơn dựa vào tín hiệu thời gian của câu, không dựa vào cảm tính, khi kể lại một câu chuyện sức khỏe có cả mốc thời gian đã kết thúc lẫn khoảng thời gian còn kéo dài đến hiện tại.
Kiến thức nền cần có
Bài trước em đã học riêng hiện tại hoàn thành với ever/never/since/for. Bài này không dạy thêm thì mới, mà dạy cách QUYẾT ĐỊNH khi nào dùng thì nào -- kỹ năng mà đề kiểm tra giữa kỳ/cuối kỳ và đề thi thật sự kiểm tra, vì đề hiếm khi ghi sẵn 'đây là câu hiện tại hoàn thành'.
Câu hỏi khởi động
Tín hiệu để chọn đúng thì
Một cặp dễ nhầm riêng: ago đi với quá khứ đơn (started two years ago -- nhấn vào ĐIỂM bắt đầu, đã qua), còn for đi với hiện tại hoàn thành (has exercised for two years -- nhấn vào việc kéo dài liên tục đến hiện tại). Cùng nói về hai năm, nhưng ago và for kéo theo hai thì khác hẳn nhau vì góc nhìn khác nhau: một điểm đã qua, và một khoảng còn tiếp diễn.
- 1
Complete: 'Hoa ___ (give up) sugary drinks last month, and she feels much healthier now.' Bẫy ở đây là nghĩ 'feels healthier now' là tín hiệu của hiện tại nên phải chọn hiện tại hoàn thành cho cả câu.
- 2
Cụm 'last month' là mốc thời gian cụ thể đã kết thúc, nên vế đầu bắt buộc dùng quá khứ đơn -- việc 'feels healthier now' là kết quả được nói ở một mệnh đề khác, không đổi được thì của vế có last month.
- 3
Với bốn cách viết: (a) gave up; (b) has given up; (c) has give up; (d) was given up -- loại (b) vì hiện tại hoàn thành không đi cùng mốc thời gian cụ thể đã kết thúc như last month; loại (c) vì has phải theo sau bởi quá khứ phân từ given, không phải nguyên mẫu give; loại (d) là dạng bị động, sai vì Hoa là người chủ động từ bỏ, không phải bị tác động.
- 4
Hoa gave up sugary drinks last month, and she feels much healthier now.
- 5
Một câu có hai mệnh đề vẫn có thể mang hai thì khác nhau nếu mỗi mệnh đề tự có tín hiệu thời gian riêng. Biến thể: nếu bỏ last month và thay bằng 'for a month', cả câu chuyển hẳn sang hiện tại hoàn thành: 'Hoa has given up sugary drinks for a month.'
- 1
Which underlined part is wrong? 'Phong (A) has stopped eating fast food (B) since he (C) has joined the school football team (D) last year.'
- 2
Mệnh đề since chỉ một sự kiện làm mốc đã xảy ra và kết thúc (joined the team last year), nên phải dùng quá khứ đơn joined, không dùng hiện tại hoàn thành has joined -- have/has joined lẽ ra chỉ hợp khi chính hành động joined còn tiếp diễn, nhưng ở đây last year xác nhận đây là một sự kiện đã kết thúc.
- 3
Đổi has joined thành joined.
- 4
Phong has stopped eating fast food since he joined the school football team last year.
- 5
Cấu trúc quen thuộc: mệnh đề chính dùng hiện tại hoàn thành (nói về việc còn kéo dài đến hiện tại), mệnh đề since dùng quá khứ đơn (nói về sự kiện làm mốc, đã kết thúc). Đây là hai thì khác nhau đứng trong cùng một câu, không phải lỗi.
Luyện tập có hướng dẫn
Luyện tập độc lập
Tóm tắt
Quá khứ đơn dùng cho mốc thời gian đã kết thúc (yesterday, last year, ago, in + năm). Hiện tại hoàn thành dùng cho trải nghiệm sống không gắn mốc (ever, never) hoặc khoảng thời gian/trạng thái kéo dài đến hiện tại (since, for). Mỗi mệnh đề trong một câu ghép có thể tự mang tín hiệu và thì riêng, và mẹo thêm 'still' giúp em tự kiểm tra lại lựa chọn.
Bài tiếp theo, em chuyển sang một cấu trúc hoàn toàn khác: so và neither, dùng để bày tỏ sự đồng tình với một câu đã nói trước đó -- một cấu trúc dùng được với cả hai thì em vừa ôn ở hai bài này.