Bài học

Nhận diện từ loại cần điền qua vị trí trong câu

Mục tiêu

Sau bài học này, em nhận diện đúng chỗ trống đang cần danh từ, động từ, tính từ hay trạng từ dựa vào vị trí của nó trong câu, thay vì đoán theo âm thanh quen tai của một từ cùng gốc.

Kiến thức nền cần có

Bài trước em đã học quy trình bốn bước chung. Dạng điền từ loại là dạng xuất hiện nhiều nhất trong đề thi, vì bốn phương án luôn cùng một gốc từ (ví dụ effect, affect, effective, effectively) — khác nhau duy nhất ở từ loại. Muốn giải nhanh, em cần nhớ vài vị trí quen thuộc mà mỗi từ loại hay đứng.

Nam đọc câu "Deforestation has a direct ______ on local rainfall patterns" và phân vân giữa effect và affect vì cả hai đọc gần giống nhau và cùng liên quan đến "tác động". Nếu Nam để ý vị trí — sau "a direct" phải là một danh từ — câu hỏi sẽ không còn khó nữa: affect là động từ, effect là danh từ, chỉ effect mới đứng được sau mạo từ.

Ba vị trí quen thuộc cần nhớ

Vị trí thứ nhất: sau mạo từ hoặc lượng từ (a, an, the, this, some, many) và trước một danh từ khác, chỗ trống cần một tính từ. Vị trí thứ hai: sau mạo từ mà không còn danh từ nào theo sau, chỗ trống chính nó phải là danh từ. Vị trí thứ ba: sau động từ liên kết (be, become, remain, seem, look) chỗ trống thường cần một tính từ làm bổ ngữ, không phải trạng từ hay danh từ.

Khi chỗ trống nằm giữa mạo từ và một danh từ có sẵn, nó gần như chắc chắn phải là tính từ.

Ví dụ đơn giản

Ví dụ

Effect hay affect — chọn theo vị trí, không chọn theo âm

1
Deforestation has a direct ______ on local rainfall patterns. A. effect B. affect C. effective D. effectively. Bẫy là effect và affect đọc gần giống nhau và cùng mang nghĩa "tác động", khiến nhiều em chọn theo cảm giác quen tai từ tiếng Anh giao tiếp.
2
Cụm "a direct ___" có mạo từ "a" và tính từ "direct" đứng trước chỗ trống, không còn danh từ nào khác theo sau — vậy chỗ trống phải tự nó là danh từ trung tâm của cụm.
3
Loại affect vì là động từ, không thể đứng sau tính từ "direct" ở vị trí này. Loại effective vì là tính từ, sẽ tạo ra hai tính từ liên tiếp không có danh từ đi kèm. Loại effectively vì là trạng từ, không đứng sau mạo từ.
4
A. effect — "deforestation has a direct effect on local rainfall patterns", danh từ đúng vị trí trung tâm của cụm.
5
Cặp effect (danh từ, tác động) và affect (động từ, tác động đến) là cặp dễ nhầm bậc nhất trong đề thi. Ghi nhớ: have an effect on something, nhưng something affects something else — effect luôn cần mạo từ đứng trước, affect luôn cần tân ngữ đứng sau.

Đoạn văn: Biến đổi khí hậu

Climate change is widely regarded as the most (1)______ challenge facing the planet today. Rising sea levels, extreme weather and shrinking ice sheets are no longer distant warnings; they are (2)______ realities that communities are already dealing with. Governments have started to (3)______ stricter rules on carbon emissions, pushing industries to switch to cleaner sources of energy. Scientists warn that without (4)______ action, average temperatures could rise well beyond the limit set by international agreements. Even so, many young people remain (5)______ optimistic, arguing that renewable technology is developing faster than most experts predicted a decade ago.

(1) A. urge B. urgent C. urgently D. urgency (2) A. measure B. measurable C. measurably D. measurement (3) A. impose B. imposing C. imposed D. imposition (4) A. immediate B. immediately C. immediacy D. imminent (5) A. surprise B. surprising C. surprisingly D. surprised

Ví dụ

Giải đoạn văn về biến đổi khí hậu

1
"the most ___ challenge" cần một tính từ đứng giữa cụm so sánh nhất "the most" và danh từ trung tâm "challenge". Loại urge vì là động từ/danh từ, loại urgently vì là trạng từ, loại urgency vì là danh từ. Vậy đáp án đúng là B. urgent.
2
"they are ___ realities" cần một tính từ đứng trước danh từ "realities" sau động từ "are". Loại measure vì là danh từ/động từ, loại measurably vì là trạng từ, loại measurement vì là danh từ. Vậy đáp án đúng là B. measurable, nghĩa là "những thực tế có thể đo được".
3
"started to ___ stricter rules" cần một động từ nguyên mẫu sau "to", có tân ngữ trực tiếp là "stricter rules". Loại imposing vì dạng V-ing không đứng sau to-infinitive, loại imposed vì là quá khứ phân từ, loại imposition vì là danh từ, không thể đứng sau "to" khi đã có tân ngữ đi kèm ngay sau nó. Vậy đáp án đúng là A. impose.
4
"without ___ action" cần một tính từ đứng trước danh từ "action". Loại immediately vì là trạng từ, loại immediacy vì là danh từ. Còn lại immediate và imminent đều là tính từ đúng vị trí, nên phải xét thêm nghĩa: câu muốn nói hành động cần được thực hiện ngay, không trì hoãn — đó là nghĩa của "immediate", còn "imminent" nghĩa là "sắp xảy ra", dùng cho một sự việc chứ không dùng để mô tả một hành động cần làm ngay. Vậy đáp án đúng là A. immediate.
"without ___ action" cần một tính từ đứng trước danh từ "action". Loại immediately vì là trạng từ, loại immediacy vì là danh từ. Còn lại immediate và imminent đều là tính từ đúng vị trí, nên phải xét thêm nghĩa: câu muốn nói hành động cần được thực hiện ngay, không trì hoãn — đó là nghĩa của "immediate", còn "imminent" nghĩa là "sắp xảy ra", dùng cho một sự việc chứ không dùng để mô tả một hành động cần làm ngay. Vậy đáp án đúng là A. immediate.
5
"remain ___ optimistic" — "optimistic" đã là tính từ, chỗ trống đứng trước nó và sau động từ "remain" cần một trạng từ bổ nghĩa cho tính từ đó. Loại surprise vì là danh từ/động từ, loại surprising và surprised vì đều là tính từ, không thể đứng liền trước một tính từ khác mà không có liên từ. Vậy đáp án đúng là C. surprisingly.
6
Cả năm chỗ trống trong đoạn văn này đều giải được bằng cách xác định danh từ trung tâm gần nhất và hỏi: trước nó cần gì, sau nó cần gì? Khi hai phương án cùng đúng từ loại (như immediate và imminent), bước cuối luôn là kiểm tra nghĩa của từng từ trong ngữ cảnh cụ thể.

Lỗi thường gặp

Chọn theo quen mặt, không theo vị trí

Lỗi phổ biến là chọn từ nghe quen nhất trong bốn phương án mà không kiểm tra từ loại của nó có khớp với vị trí trong câu hay không — ví dụ chọn effect vì "quen mặt" trong khi câu đang cần một động từ, hoặc ngược lại. Luôn hỏi: trước và sau chỗ trống là từ loại gì, để suy ra chỗ trống cần từ loại gì.

Tóm tắt

Xác định từ loại một chỗ trống cần bắt đầu từ vị trí của nó: đứng sau mạo từ mà còn danh từ theo sau thì cần tính từ, đứng sau mạo từ mà không còn danh từ nào khác thì tự nó là danh từ, đứng sau động từ liên kết thì cần tính từ, đứng trước một tính từ khác thì cần trạng từ. Khi hai phương án cùng đúng từ loại, quay lại xét nghĩa của cả câu.

Bài tiếp theo đi sâu hơn vào những cặp từ loại dễ gây nhầm lẫn nhất: tính từ đuôi -ed và -ing.